پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته حقوق

دانشگاه آزاد اسلامی

واحد رشت

دانشکده علوم انسانی

گروه آموزشی حقوق

پایان­ نامه تحصیلی جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد

رشته: حقوق خصوصی

عنوان:

مسوولیت مدنی ناشی از انتقال خون آلوده

استاد راهنما:

دکتر اکبر ایمانپور

استاد مشاور:

دکتر مقصودی

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی گردد

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

فهرست مطالب:

مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………….1

فصل اول: کلیات…………………………………………………………………………………………………………5

1-1- تاریخچه انتقال خون و فواید آن و سازمان مربوطه…………………………………………………………….5

1-1-1- تاریخچه انتقال خون در قرآن و سنت…………………………………………………………………………5

2-1-1- فواید انتقال خون………………………………………………………………………………………………..6

3-1-1- سازمان انتقال خون و سابقه آن…………………………………………………………………………….10

2-1- اهداف و وظایف سازمان انتقال خون…………………………………………………………………………..12

1-2-1- اهداف سازمان………………………………………………………………………………………………..12

2-2-1- وظایف سازمان………………………………………………………………………………………………..13

1-2-2-1- تهیه فرآورده های خونی…………………………………………………………………………………..14

2-2-2-1- معاملات راجع به فرآورده های خونی…………………………………………………………………….15

3-1- مفهوم مسئولیت مدنی و انواع و میانی و ارکان آن………………………………………………………….16

1-3-1- مفهوم مسئولیت………………………………………………………………………………………………16

2-3-1- انواع مسئولیت…………………………………………………………………………………………………17

1-2-3-1- مسئولیت های قانونی……………………………………………………………………………………..17

1-1-2-3-1- مسئولیت کیفری…………………………………………………………………………………………17

2-1-2-3-1- مسئولیت مدنی………………………………………………………………………………………….18

2-2-3-1- مسئولیت های اخلاقی و وجدانی………………………………………………………………………..19

3-3-1- اقسام مسئولیت مدنی………………………………………………………………………………………19

1-3-3-1- مسئولیت قراردادی…………………………………………………………………………………………19

2-3-3-1- مسئولیت مدنی (ضمان قهری)…………………………………………………………………………..20

4-3-1- میانی مسئولیت مدنی در حقوق ایران……………………………………………………………………..20

1-4-3-1- میانی مسئولیت مدنی در فقه……………………………………………………………………………20

1-1-4-3-1- قاعده اتلاف……………………………………………………………………………………………….20

2-1-4-3-1- قاعده لاضرر……………………………………………………………………………………………….21

3-1-4-3-1- قاعده غرور………………………………………………………………………………………………..22

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی انتهای صفحه بخوانید              

1-3-1-4-3-1- ادله قاعده غرور………………………………………………………………………………………..22

4-1-4-3-1- قاعده تسبیب…………………………………………………………………………………………….24

5-1-4-3-1- قاعده ضمان ید…………………………………………………………………………………………..25

6-1-4-3-1- قاعده اقدام……………………………………………………………………………………………….26

2-4-3-1- میانی مسئولیت مدنی در قانون………………………………………………………………………….26

1-2-4-3-1- نظریه های کلاسیک مسئولیت…………………………………………………………………………26

1-1-2-4-3-1- نظریه تقصیر…………………………………………………………………………………………….26

2-1-2-4-3-1- نظریه ایجاد خطر……………………………………………………………………………………….27

3-1-2-4-3-1- نظریه تضمین حق……………………………………………………………………………………..27

2-2-4-3-1- نظریه مسئولیت مطلق………………………………………………………………………………….28

4-1- ارکان مسئولیت مدنی…………………………………………………………………………………………..29

1-4-1- وجود ضرر……………………………………………………………………………………………………….29

1-1-4-1- مفهوم و اقسام ضرر………………………………………………………………………………………..29

2-1-4-1- شرایط ضرر قابل مطالبه……………………………………………………………………………………30

2-4-1- فعل زیانبار………………………………………………………………………………………………………31

3-4-1- ارتباط سببیت…………………………………………………………………………………………………..32

1-3-4-1- نظریه برابری اسباب………………………………………………………………………………………..33

2-3-4-1- نظریه سبب نزدیک یا آخرین سبب……………………………………………………………………….33

3-3-4-1- نظریه سبب متعارف و اصلی……………………………………………………………………………..33

5-1- منابع مسئولیت مدنی………………………………………………………………………………………….34

1-5-1- منابع عام………………………………………………………………………………………………………34

1-1-5-2- قانون مدنی…………………………………………………………………………………………………34

فصل دوم: مصادیق خون های آلوده و اشخاص مسئول در انتقال آن و مقایسه قواعد فقهی با آن………….37

1-2- مصادیق خون های آلوده………………………………………………………………………………………..37

1-1-2- ایدز……………………………………………………………………………………………………………..38

2-1-2- هپاتیت…………………………………………………………………………………………………………40

1-2-1-2- هپاتیت آ…………………………………………………………………………………………………….40

2-2-1-2- هپاتیت بی…………………………………………………………………………………………………41

3-2-1-2- هپاتیت سی……………………………………………………………………………………………….41

4-2-1-2- هپاتیت دی و ای…………………………………………………………………………………………..42

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

2-2- اشخاص مسئول در انتقال خون……………………………………………………………………………….42

1-2-2- اشخاص حقیقی مسئول……………………………………………………………………………………42

1-1-2-2- مسئولیت پزشک………………………………………………………………………………………….42

2-1-2-2- مسئولیت عامل حادثه……………………………………………………………………………………45

2-2-2- اشخاص حقوقی مسئول……………………………………………………………………………………46

1-2-2-2- مسئولیت مراکز درمانی…………………………………………………………………………………..46

2-2-2-2- مسئولیت دولت……………………………………………………………………………………………48

3-2-2-2- مسئولیت سازمان انتقال خون…………………………………………………………………………..53

3-2- مقایسه قواعد فقهی با آن…………………………………………………………………………………….54

1-3-2- قاعده لاضرر در مسئولیت ناشی از انتقال خون آلوده……………………………………………………54

2-3-2- قاعده اتلاف در مسئولیت ناشی از انتقال خون آلوده……………………………………………………55

3-3-2- قاعده غرور در مسئولیت ناشی از انتقال خون آلوده…………………………………………………….56

1-3-3-2- ارتباط میان غار و مغرور از نظر علم و جهل……………………………………………………………..56

2-3-3-2- استناد به قاعده غرور در مورد انتقال خون آلوده……………………………………………………….58

3-3-3-2- تداخل دو قاعده اتلاف و غرور…………………………………………………………………………….59

فصل سوم: شرایط مسئولیت مدنی و نحوه جبران خسارت در انتقال خون آلوده……………………………..61

1-3- شرایط مسئولیت……………………………………………………………………………………………….61

1-1-3- ورود ضرر به زیاندیده…………………………………………………………………………………………61

2-1-3- فعل زیانبار…………………………………………………………………………………………………….61

3-1-3- اثبات آلودگی خون (ارتباط سببیت)………………………………………………………………………..62

2-3- نحوه جبران خسارت……………………………………………………………………………………………66

1-2-3- شیوه های عمومی جبران خسارت……………………………………………………………………….66

1-1-2-3- جبران خسارات مادی…………………………………………………………………………………….66

2-3-3- شیوه جبران خسارت در انتقال خون آلوده………………………………………………………………..73

1-2-3-3- جبران خسارت مادی……………………………………………………………………………………..73

2-2-3-3- جبران خسارت معنوی……………………………………………………………………………………78

3-3-3- نحوه توزیع بار مسئولیت در انتقال خون آلوده……………………………………………………………83

نتیجه گیری و پیشنهاد………………………………………………………………………………………………85

مراجع………………………………………………………………………………………………………………….91

مقدمه

1-1- اظهار مسئله و اهمیت موضوع

همه انسانها ممکن می باشد در طول زندگی خود توسط عوامل محیطی و یا با انجام بعضی رفتارها در معرض ابتلا به آلودگی های مختلف میکروبی قرار گیرند.تصدي گری انتقال خون توسط نهادها و افراد صالح و متخصص از آن روی از ضرورت برخوردار می باشد که خون منبع بسياري از ميكروب هاي ناقل بیماریها می باشد.از عوامل مهم انتقال آلودگی های میکروبی در بین انسانها،تماس مستقیم یا غیر مستقیم با خون فرد آلوده به میکروب ها می باشد.بسیاری از افراد آلوده به چنین میکروب هایی،از آلودگی خویش آگاه نبوده و فاقد علائم بالینی مشهود آن بیماری هستند. وجود آلودگی پنهان در چنین افرادِ به اصطلاح “ناقل میکروب”، علاوه بر اینکه منجر به تاخیر در شناسایی و اقدامات پیشگیرانه در فرد مزبور می گردد،خطر بالقوه ای برای انتقال آلودگی به افراد دیگر به شمار می آید.انتقال دهندگان چنین میکروب هایی معمولا به گونه تصادفی و از طریق مطالعه های آزمایشگاهی مختلف شناسایی می شوند.

خون يكي از مواردي می باشد كه در بدن بشر به وجود آمده و بدن بشر نياز شديدي به آن دارد به گونه اي كه نبود آن امكان حيات و ادامه زندگي را مختل مي كند و كمبود و نقصان خون به جزء از طريق تزريق خون به بدن بشر قابل جبران نيست.به همين مقصود سازمانها و مراكز و محل هايي به عنوان مركز انتقال خون در كشورها به وجود آمده می باشد كه فرآورده هاي خوني را از اشخاصي كه قادر به اعطاي آن هستند، دریافت و نگهداری می کنند تا در صورت نياز به اشخاص و افراد و مصدوماني كه به آن نيازمند هستند تزريق گردد. حال خون انتقال داده شده ممکن می باشد در مواردی ناسالم و ناقل بیماری و بالطبع ورود خسارت به فرد انتقال شونده شده و موضوع از بعد مسوولیت مدنی واجد جنبه حقوقی گردد.

در این بین خون سالم به خوني گفته مي گردد كه داراي عوامل پاتوژن(ويروس ها و باكتري ها و…)،داروها الكل و مواد شيميايي نباشد و سبب ايجاد بيماري در فرد گيرنده خون نشود(به نقل از سايت اطلاع رساني سازمان انتقال خون).سازمان انتقال خون کلیه اهداکنندگان را مورد مطالعه قرار می دهد تا ایمنی دریافت کنندگان و اهداکنندگان تامین گردد.براي به دست آوردن چنين خوني انجام آزمايشات غربالگري بر روي خون هاي اهدا شده(از نظر هپاتيت،ايدز و سفليس)و نيز مصاحبه و معاينه دقيق توسط پزشك به مقصود انتخاب اهداكنندگان مناسب،الزامي می باشد که در آن ضمن ارزیابی های مختلف پزشکی احتمال انجام رفتارهای غیربهداشتی، با دقت مورد سوال و کنکاش قرار می گیرد.در این بین پاسخ صادقانه داوطلبان اهدای خون می تواند تأثیر مهمی در تامین سلامت سیستم اهدای خون اعمال کند.این مشارکت می تواند به شکل راهنماییهای مهم پزشک به افراد برای شناسایی وضعیت سلامت آنان باشد که سهل انگاری در آن سبب خسارت جبران ناپذیری برای فرد و خانواده او به همراه دارد.خون اهدا شده، در آزمایشگاههای سازمان برای اطمینان از سلامت آن تحت آزمایشاتی از قبیل ایدز،هپاتیت B ،هپاتیت C قرار میگیرد.

انتقال خون از این جهت که ممکن می باشد خسارتی به اعطاکننده و گیرنده آن وارد نماید از منظر حقوقی و مسوولیت مدنی از اهمیت بسیاری برخوردار می باشد.موضوع انتقال خون آلوده و مسئولیت ناشی از آن به ویژه از دهه1980میلادی به بعد که ویروسهای ایدز،هپاتیت کشف شدند و مشخص گردید که یکی از راههای انتقال این ویروس ها از طریق انتقال خون آلوده به بدن شخص سالم می باشد، اهمیت ویژه ای پیدا کرده و مورد توجه حقوقدانان قرار گرفته می باشد.

یکی از روش های کشف آلودگی احتمالی مطالعه و شناسایی رفتارهایی در افراد می باشد که می توانند منجر به انتقال آلودگی های مختلف میکروبی شوند.این رفتارها را اصطلاحا “رفتارهای پرخطر و غیر بهداشتی “نامند.انجام رفتارهای غیر بهداشتی خطر سرایت میکروبها به بدن را به همراه دارد که ممکن می باشد سبب بیماری فرد گردد.روابط جنسی نامطمئن و بی بندوبار،خالکوبی و تاتو با سوزن و یا انجام اقداماتی برای محو آنها از پوست، اقدامات مامایی و زایمانهای خانگی،نیشتر زدن تزریق بوتاکس و اقدامات زیبایی، اعتیاد تزریقی، حجامت و … از شایع ترین رفتارهای پرخطر در انتقال خون آلوده محسوب می شوند.

موضوع خون و انتقال آن از بسیاری جهات در علم حقوق قابل طرح و مطالعه می باشد.موضوع انتقال خون گاه از این جهت که اعطاکننده آن پیش روی آن وجهی را مطالبه نماید موضوع فروش خون و مشروعیت داد و ستد آن مطرح می گردد.مثلا در حقوق فرانسه حداقل در موردی که شخص مستقیما خونش را به دیگری اعطا می کند،در اینکه خون بتواند موضوع داد و ستد قرار بگیرد، تردید هست.اما در فرضی که خون در مرکز انتقال خون نگه داری و مورد آزمایش قرار می گیرد و به فرآورده های خونی تبدیل می گردد و بر حسب مورد به نیازمند منتقل می گردد،می تواند موضوع بیع قرار بگیرد.در نظام کامن لا در اینکه خون کالا محسوب گردد و به عنوان یک کالای تجاری مورد داد و ستد قرار بگیرد تردید هست و دکترین و رویه قضائی به خاطر تردیدی که در این زمینه هست از پاسخ صریح به آن خودداری نموده وسکوت کرده اند.در حقوق اسلام [نیز]در این باره تردید هست.اگرچه نسبت به جواز اخذ وجه در برابر اعطای خون فتوا داده شده می باشد.اما مثل اینکه این نه از باب فروش می باشد،به گونه ای که خون مبیع به حساب آید،بلکه جواز اخذ وجه را پیش روی حق اختصاص یا اجازه خون گرفتن دانسته اند.(کاظمی،27:1386)

با این توضیح که به فرآيند انتقال خون يا فرآورده هاي خوني از شخص اهدا كننده به دستگاه گردش خون فرد ديگر، انتقال خون گفته مي گردد، انتقال خون هنگامي صورت مي گيرد كه خون اهدا شده پس از تجويز پزشك با تزريق در سياهرگ دريافت كننده به گونه مستقيم در جريان خون او وارد مي گردد. با وجود آزمايش هاي مختلف و دقيق خون هاي اهدائي انتقال خون براي شخص دريافت كننده داراي خطراتي می باشد.خطراتي كه درصد احتمال آنها تابع عوامل گوناگون می باشد;واكنش شديد به انتقال خون،واكنش هاي دفاعي يا آلر‍ژي،واكنش هاي ملايم پوست،انتقال عوامل عفونت زا مانند ويروس اچ آي وي و باكتري ها در صورت رعايت نكردن مسائل بهداشتي.اين بحث جزء مباحث مهم در سطح جهاني و نظام هاي گوناگون حقوقي می باشد.بایستی گفت اين موضوع در كشور ما ايران نيز مطرح شده و در چند سال اخير حتي به جوامع قضايي نيز كشيده شده می باشد.

با در نظر داشتن افزایش و شیوع رفتارهای آگاهانه یا نا آگاهانه پرخطر در جامعه امروزی که موجب انتقال خون آلوده و سپس ورود ضرر و زیان به فرد انتقال گیرنده می گردد، پژوهش در خصوص ابعاد حقوقی مسوولیت مدنی عاملان آن و نحوه جبران خسارت از اهمیت غیر قابل انکاری برخوردار می باشد که در پژوهش حاضر به آن ها پرداخته شده می باشد.

2- پرسش های پژوهش

الف: پرسش های اصلی:

1-در صورت انتقال خون آلوده مسئولیت بر عهده کدام شخص یا اشخاص قرار می گیرد؟

2-در فرض تعدد مسئولین نحوه توزیع بار مسئولیت به چه شکل می باشد؟(تساوی تضامن یا شکل سوم؟)

ب: سوالات فرعی:

1.در صورت شناسایی اشخاص مسئول و تعیین نحوه توزیع بار مسئولیت کدام یک از اشکال جبران خسارت های پذیرفته شده در نظام حقوقی ایران جهت جبران خسارات متضرر (شخص آلوده) قابل درخواست و اعمال می باشد؟

در مورد فرضیه پژوهش بایستی گفت که عوامل گوناگونی در جریان انتقال خون آلوده مداخله دارند.که از آن جمله ارگان دولتی به عنوان مجری خدمات عمومی سازمان انتقال خون و شخص تزریق کننده خون و آمر قانونی وی می باشند.در این خصوص با در نظر داشتن اینکه نظام مسئولیت مدنی ایران بر مسئولیت با تقصیر مبتنی می باشد مقصر مسئول شناخته می گردد.در صورت اثبات تقصیر هریک از اشخاص فوق الذکر طبق اصل تساوی توزیع مسئولیت یا اصل تساوی در جبران خسارت در فرض تعدد مسئولین در نظام حقوقی ایران مسئولین به نحو تساوی ضامن جبران خسارت هستند که این می تواند فرضیه اصلی ما باشد.همچنین به نظر می رسد جبران خسارت متضرر از تزریق خون آلوده به شکل پرداخت هزینه های درمان تا زمان حیات و جبران خسارات مادی و معنوی وراث در خصوص فوت شخص آلوده مناسب ترین شکل جبران خسارت و مطابق با قواعد مندرج در قانون مدنی و مسئولیت مدنی می باشد.

3- اهداف پژوهش

هدف از انجام این پژوهش این می باشد که راهکاری نشان دهیم که به وسیله آن زیان دیده بدون اینکه درگیر قواعد پیچیده مسولیت مدنی و اثبات آن گردد بتواند خسارت خود را دریافت کند. همچنین سازمان انتقال خون و بیمارستانها جزء بهره وران این پژوهش تلقی می گردند.همچنین بنا می باشد با تبیین علمی و با پرداختن به مسایل حقوقی پراختلاف و مبهم مرتبط، پاسخ ها و راهکارهای مناسب و منصفانه که منطبق با قوانین جاری باشد جهت بهره گیری محاکم و کنشگران حرفه ای آن (مانند قضات و وکلا) ارائه گردد.

همچنین قصد بر این می باشد که ادبیات و مبانی نظری مرتبط با موضوع تقویت گردد. در این پایان نامه علاوه بر مطالعه مسئولیت هریک از عاملان انتقال خون در حقوق ایران و همچنین فقه، کوشش شده می باشد از یافته ها و تجربیات سایر نظام های حقوقی- به ویژه کشورهایی که در این زمینه پیشرو محسوب می شوند- بهره گیری گردد.

4- پیشینه پژوهش

در خصوص موضوع این پایان نامه پژوهش های چندانی در داخل کشور نظاره نشده و نو به شمار می رود، به نحوی که فقط دو اثر که هر دو در قالب مقاله هستند نگارش یافته اند: یکی مقاله ای می باشد تحت عنوان « مسئولیت بدون تقصیر ناشی از انتقال خون آلوده» که توسط خانم نسرین کریمی نگارش یافته و در فصلنامه حقوق پزشکی،سال چهارم،شماره چهاردهم،پاییز 1389 چاپ شده می باشد، و دوم، مقاله «مسئولیت مدنی ناشی از انتقال خون آلوده» نوشته دکتر محمود کاظمی می باشد که در فصلنامه حقوق،مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی،دوره37،شماره3،پاییز1386 چاپ شده می باشد.به علاوه بایستی افزود که رایی موسوم به رای پرونده هموفیلی ها نیز هست که خود تحولی نو در صدور آراء قضایی بوده می باشد. پس، پژوهش حاضر، نخستین پژوهش جامع در خصوص موضوع می باشد که در قالب پایان نامه انجام می گردد.

5- روش پژوهش

پژوهش حاضر به روش پژوهش تحلیلی- توصیفی انجام شده می باشد. روش مزبور با در نظر داشتن مسأله پژوهش و ابزارهای قابل دسترس، و نیز ماهیت پژوهش انتخاب گردید. در روش فوق، از ابزار کتابخانه ای بهره گیری شده می باشد. منابع پژوهش آغاز شناسایی، مطالعه و فیش برداری گردید. در مرحله بعد، با بهره گیری از مطالعات صورت گرفته از منابع داخلی و خارجی، مساله پژوهش و پرسش های مربوطه مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.

***ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل و با فرمت ورد موجود می باشد***

متن کامل را می توانید دانلود نمائید

زیرا فقط تکه هایی از متن پایان نامه در این صفحه درج شده (به گونه نمونه)

اما در فایل دانلودی متن کامل پایان نامه

 با فرمت ورد word که قابل ویرایش و کپی کردن می باشند

موجود می باشد

تعداد صفحه : 106

قیمت : چهارده هزار و هفتصد تومان

 

***

—-

پشتیبانی سایت :        ———-        serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  ***